Kleurstalen
TL;DR: Een sportschool heeft niet één type wandbekleding nodig, maar meerdere. Een yogastudio vraagt om akoestisch comfort, een krachtzone om stootvast materiaal, en in gangen geldt brandklasse B-s1,d0. Akoestische wandpanelen met houtfineer werken goed in recepties, studio's, spinningzalen en gangen. In ruimten waar dumbbells tegen de muur kunnen komen, kies je voor stootvaste oplossingen.
Inhoudsopgave
Waarom de wandafwerking van je sportschool ertoe doet
De meeste sportschooleigenaren investeren flink in vloeren, apparatuur en verlichting. De wanden krijgen een likje verf en dat is het. Maar de afbouw van je sportschool bepaalt voor een groot deel hoe leden de ruimte ervaren.
Kale muren of gipsplaten reflecteren geluid. Met harde vloeren, spiegels en metalen apparaten erbij is dat een recept voor galm. Muziek klinkt blikkerig, instructies zijn moeilijk te verstaan. En kale wanden laten een sportschool er goedkoop uitzien, ongeacht de apparatuur.
De fitnessbranche gaat richting beleving. Boutique gyms, PT-studio's en grotere ketens investeren in een interieur dat past bij hun merk. Houten wandafwerking, getextureerde panelen, indirecte verlichting. Leden kiezen niet alleen op abonnementsprijs. De sfeer telt mee, en die begint bij de wanden.
Brandveiligheid bij de afbouw van een sportschool
Bij de afbouw van een sportschool loop je al snel tegen brandklasse-eisen aan. Een sportschool valt onder de 'sportfunctie' in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl).
Vluchtroutes: (gangen, trappenhuizen, route naar de nooduitgang): hier geldt minimaal brandklasse B-s1,d0. Moeilijk brandbaar, minimale rookproductie, geen brandende druppels.
De trainingsruimte: zelf valt niet altijd onder de vluchtroute-eisen. Als de enige vluchtweg door de trainingsruimte loopt, gelden daar dezelfde eisen. In de meeste sportscholen is dat het geval. Tabel 4.42 van het Bbl geeft de specifieke eisen per gebruiksfunctie.
Waar veel eigenaren overheen lezen: kan je sportschool meer dan 50 personen tegelijk bevatten, dan ben je verplicht een gebruiksmelding te doen via het Omgevingsloket.
Praktisch advies: kies voor alle zichtbare wandbekleding materiaal dat minimaal B-s1,d0 haalt. Dan zit je goed, ongeacht hoe de vluchtroutes lopen.
Wandbekleding sportschool: materialen vergeleken
| Materiaal | Brandklasse | Geluidsdemping | Stootvast | Vochtbestendig | Uitstraling |
|---|---|---|---|---|---|
| Verf / stucwerk | A1-A2 | Geen | n.v.t. | Ja | Basis |
| HPL-platen | B-s1,d0 | Geen | Hoog | Ja | Strak, klinisch |
| Gestoffeerde sportpanelen | B-s2,d0 | Goed | Zeer hoog | Nee | Sportief |
| PET-viltpanelen | B-s1,d0 | Goed | Laag | Nee | Modern |
| Akoestisch paneel met houtfineer | B-s1,d0 | Goed | Gemiddeld | Nee | Warm, natuurlijk |
| Steenstrips / baksteen | A1 | Geen | Zeer hoog | Ja | Industrieel |
Elk type wandbekleding heeft een plek. Het gaat erom dat je per ruimte de juiste keuze maakt. Een receptie heeft andere eisen dan een crossfit-zone.
Wandpanelen per ruimte: wat werkt en wat niet
Wandbekleding receptie en lounge
Dit is waar leden binnenkomen en waar je merk het sterkst spreekt. Hier telt uitstraling meer dan stootvastheid. Akoestisch is de wandbekleding wel een aandachtspunt: recepties liggen vaak bij de ingang en vangen geluid op uit de trainingsruimte.
Geschikt: akoestische wandpanelen met houtfineer, PET-viltpanelen, HPL in combinatie met hout.
Onze aanbeveling: houten wandpanelen met echt hout fineer geven de receptie een warme, professionele uitstraling. De viltlaag dempt het geluid dat vanuit de trainingsvloer meeklinkt.
Wandpanelen yogastudio en pilatesruimte
Stilte is hier onderdeel van de beleving. Leden komen voor rust en focus. Een ruimte met galm past daar niet bij. Mechanische belasting is minimaal: er wordt niet met gewichten gegooid. Akoestische wandpanelen maken hier dan ook het grootste verschil in beleving.
Geschikt: akoestische wandpanelen met houtfineer, PET-viltpanelen, akoestisch textiel.
Let op: vermijd gladde, harde oppervlakken zoals tegels of HPL. Die reflecteren geluid en werken de sfeer tegen.
Akoestiek spinningzaal en groepsleszaal
Hier staat de muziek hard. In een ruimte met betonnen wanden en een hoog plafond wordt dat een muur van geluid waar instructeurs doorheen moeten schreeuwen. De akoestiek verbeteren met absorberend materiaal op de wanden maakt direct verschil.
Geschikt: akoestische wandpanelen met houtfineer, gestoffeerde panelen, akoestisch spuitwerk op het plafond.
Tip: combineer akoestische wandpanelen met plafondpanelen voor het beste resultaat. Wanden alleen zijn in een grote zaal niet genoeg.
Interieur PT-studio en boutique gym
Kleinere ruimten, vaak met een select aantal leden tegelijk. Het interieur is hier onderdeel van het premium gevoel waarvoor leden betalen.
Geschikt: akoestische wandpanelen met houtfineer, steenstrips als accentwand, houten latten.
Onze aanbeveling: een wand met akoestische panelen in Donker Walnoot of Rustiek Eiken geeft een boutique-uitstraling zonder dat je een interieurbouwer nodig hebt.
Wandafwerking cardiozone
Loopbanden, crosstrainers, roeimachines. Het geluid komt van de apparaten zelf en de muziekinstallatie. Impact op de wanden is minimaal. De wandafwerking mag hier primair op uitstraling en geluid gekozen worden.
Geschikt: akoestische wandpanelen, PET-vilt, HPL als budgetoptie.
Let op: in een open floorplan waar de cardiozone overgaat in de krachtzone, stem je de wandbekleding af op het zwaarste gebruik.
Wandbekleding krachtzone en vrije gewichten
Dumbbells raken de muur. Halterstangen worden teruggeplaatst met kracht. Kettlebells slingeren. In deze ruimte is stootvaste wandbekleding het eerste criterium.
Geschikt: gestoffeerde sportpanelen (type Janssen-Fritsen SportWall of vergelijkbaar), HPL-platen, rubbercoating op de onderste meter.
Niet geschikt: akoestische panelen met houtfineer, PET-viltpanelen, steenstrips (brokkelen bij impact). Onze panelen zijn hier niet de juiste keuze. De houtfineerlaag is slijtvast bij normaal gebruik, maar niet ontworpen voor klappen van gewichten.
Praktische oplossing: gebruik stootvaste panelen of HPL op de onderste 120 cm (de impactzone) en akoestische panelen daarboven. Bescherming waar het nodig is, geluidsabsorptie waar het kan.
Wandpanelen gangen en trappenhuis
Vluchtroute. Brandklasse B-s1,d0 is hier verplicht. De gang is ook de overgangsruimte tussen de straat en de trainingsvloer. Hier stel je de toon. Akoestische wandpanelen met het juiste brandcertificaat combineren veiligheid met uitstraling.
Geschikt: akoestische wandpanelen met houtfineer (op aanvraag leverbaar met volledige B-s1,d0 certificering), HPL-platen.
Niet geschikt: onbehandeld hout (brandklasse D, te laag), textiel zonder brandcertificaat.
Akoestiek in de sportschool: een onderschat probleem
Ga eens op een druk moment in je sportschool staan en klap hard in je handen. Hoor je het geluid nog een seconde nadreunen? Dan is de nagalmtijd te hoog. Het NOC*NSF hanteert maximaal 1,5 tot 2,0 seconden voor sportruimten. De meeste sportscholen zitten daar ruim boven.
De oorzaak: harde vloeren, spiegelwanden, betonnen muren, glazen puien, metalen apparaten. Vrijwel elk oppervlak reflecteert geluid. De akoestiek in een sportschool is daarmee bijna altijd een probleem, tenzij je er bewust op inricht.
Instructeurs in groepslessen krijgen hier het meeste last van. Ze moeten schreeuwen om verstaanbaar te blijven, wat op termijn tot stemproblemen leidt.
Geluidsabsorberend materiaal op de wanden brengt de nagalmtijd terug. Als vuistregel: behandel 25 tot 35% van het wandoppervlak met absorberend materiaal voor een goed effect. Dit is exclusief eventuele plafondtoepassingen, die het resultaat verder verbeteren.
In ons artikel over hoe een akoestisch wandpaneel werkt leggen we uit hoe de combinatie van houten lamellen en PET-vilt geluid absorbeert.
Hoe wij onze akoestische wandpanelen testen
Onze panelen worden getest op brandgedrag volgens EN 13501-1. Standaard is de PET-viltlaag gecertificeerd in brandklasse B-s1,d0. Voor projecten waar het volledige paneel aan B-s1,d0 moet voldoen (inclusief MDF-drager), leveren wij dat op aanvraag. Sommige fabrikanten testen alleen de drager of de toplaag apart.
Op geluidsabsorptie zijn onze panelen getest volgens ISO 354. Bij de middenfrequenties (500-2000 Hz, het bereik van spraak en muziek) absorberen ze het meest. Precies de range die in een sportschool het verschil maakt. De PET-viltlaag heeft een dichtheid van 1700 gr/m², wat hoog is voor dit type materiaal. Hoe dichter het vilt, hoe meer geluidsenergie het opneemt. Die dichtheid is een van de redenen dat onze panelen in absorptieklasse A vallen.
Wat we niet claimen: onze panelen zijn niet balvast en niet getest volgens DIN 18032-3. In een gymzaal of crossfit-box waar gewichten tegen de muur komen, zijn ze niet geschikt.
"Sportscholen zijn een groeiende markt voor ons. Vooral PT-studio's en boutique gyms zoeken wandbekleding die er niet uitziet als een kantoor maar wel aan de brandklasse voldoet. Die combinatie is lastig te vinden. Onze panelen hebben standaard een PET-viltlaag met B-s1,d0 certificaat. Voor projecten die het volledige paneel in B-s1,d0 nodig hebben, leveren wij dat op aanvraag." — Thomas van Zelst, oprichter Adeqo
Intresse? Vraag een vrijblijvende offerte aan
Veelgestelde vragen over wandbekleding in sportscholen
Welke brandklasse is verplicht voor wandbekleding in een sportschool?
In vluchtroutes (gangen, trappenhuizen, de route naar de nooduitgang) geldt brandklasse B-s1,d0 volgens het Bbl. In de trainingsruimte zelf kan de eis lager zijn, afhankelijk van de indeling en of de ruimte onderdeel is van een vluchtroute. Veel sportscholen kiezen ervoor om overal B-s1,d0 materiaal toe te passen om discussie met de gemeente te voorkomen.
Zijn akoestische wandpanelen stootvast genoeg voor een sportschool?
Dat verschilt per type. Gestoffeerde sportpanelen getest volgens DIN 18032-3 zijn ontworpen voor balimpact. Akoestische panelen met houtfineer, zoals die van Adeqo, zijn slijtvast bij normaal gebruik maar niet gemaakt om klappen van dumbbells of kettlebells op te vangen. Gebruik ze in ruimten zonder directe impact op de wand: receptie, yogastudio, spinningzaal, gangen.
Hoeveel akoestische wandpanelen heb ik nodig om de akoestiek in mijn sportschool te verbeteren?
Als vuistregel: behandel 25 tot 35% van het totale wandoppervlak met geluidsabsorberend materiaal. In een ruimte van 200 m² vloeroppervlak met 3 meter plafondhoogte heb je circa 600 m² wandoppervlak. Dan volstaat 150 tot 210 m² aan panelen, exclusief plafondtoepassingen. Plafondpanelen versterken het effect verder.
Hoe verbeter ik de akoestiek in mijn sportschool?
Breng geluidsabsorberend materiaal aan op wanden en plafond. Houten akoestische panelen met een open lamelstructuur en een viltlaag erachter absorberen geluid bij de frequenties van spraak en muziek. Begin met de ruimten waar galm het meeste overlast geeft: groepsleszalen, spinningzalen en open trainingsvloeren. Combineer wand- en plafondpanelen voor het beste resultaat.
Welke wandafwerking past bij een moderne sportschool of fitnessclub?
Dat hangt af van de uitstraling die je nastreeft. Houten wandpanelen met fineer geven een warme, natuurlijke look die past bij boutique gyms en PT-studio's. HPL-platen zijn strakker, geschikt voor een industriële stijl. PET-viltpanelen ogen modern en zijn beschikbaar in veel kleuren. In een krachtzone kies je voor stootvast materiaal, in een yogastudio voor akoestisch comfort.
Kan ik wandpanelen zelf monteren in mijn sportschool?
Ja. Onze panelen worden gemonteerd met een montagekit of met schroeven. Op een betonwand gebruik je pluggen. Op gipsplaat of een metalstud-wand monteer je op de stijlen. De meeste aannemers die bekend zijn met wandafwerking en afbouw kunnen dit plaatsen.
Bronnen
- Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl), tabel 4.42 — wetten.overheid.nl
- NOC*NSF, normen akoestiek sportaccommodaties — nocnsf.nl
- Euroclass brandclassificatie EN 13501-1 — NEN.nl
- Regels voor brandveilig gebruik van een gebouw — ondernemersplein.overheid.nl
- KVLO, aandacht voor geluid in sportaccommodaties — kvlo.nl
